BA NGƯỜI THẦY VĨ ĐẠI
Saturday, May 31, 2014
Khi Hasan, một
nhà hiền triết Hồi giáo sắp qua đời, có người hỏi ông: “Thưa Hasan, ai là thầy
của ngài?”
Hasan đáp: “Những
người thầy của ta nhiều vô kể. Nếu điểm lại tên tuổi của các vị ấy hẳn sẽ mất
hàng tháng, hàng năm, và như thế lại quá trễ vì thời gian của ta còn rất ít.
Nhưng ta có thể kể về ba người thầy sau của ta.
Người đầu tiên
là một tên trộm. Có một lần ta đi lạc trong sa mạc, khi ta tìm đến được một khu
làng thì trời đã rất khuya, mọi nhà đều đi ngủ cả. Nhưng cuối cùng ta cũng tìm
thấy một người, ông ta đang khoét vách một căn nhà trong làng. Ta hỏi ông ta
xem có thể tá túc ở đâu, ông ta trả lời: “Khuya khoắt thế này thật khó tìm chỗ
nghỉ chân, ông có thể đến ở chỗ tôi nếu ông không ngại ở chung với một tên trộm.”
Người đàn ông ấy
thật tuyệt vời. Ta đã nán lại đấy hẳn một tháng! Cứ mỗi đêm ông ta lại bảo:
“Tôi đi làm đây. Ông ở nhà và cầu nguyện cho tôi nhé!” Mỗi khi ông ta trở về ta
đều hỏi: “Có trộm được gì không?” và ông ta đều đáp: “Hôm nay thì chưa, nhưng
ngày mai tôi sẽ cố, có thể lắm chứ”. Ta chưa bao giờ thấy ông ta trong tình trạng
tuyệt vọng, ông ta luôn hạnh phúc.
Có lần ta đã suy
ngẫm và suy ngẫm trong nhiều năm ròng để rồi không ngộ ra được một chân lý nào.
Ta đã rơi vào tình trạng tuyệt vọng, tuyệt vọng đến nỗi ta nghĩ mình phải chấm
dứt tất cả những điều vô nghĩa này. Ngay sau đấy ta chợt nhớ đến tên trộm, kẻ hằng
đêm vẫn quả quyết: “Ngày mai tôi sẽ làm được, có thể lắm chứ!”
Người thầy thứ
hai là một con chó. Khi ta ra bờ sông uống nước, có một con chó xuất hiện. Nó
cũng khát nước. Nhưng khi nhìn xuống dòng sông, nó thấy cái bóng của mình nhưng
lại tưởng đó là một con chó khác. Hoảng sợ, nó tru lên và bỏ chạy. Nhưng rồi
khát quá nó bèn quay trở lại. Cuối cùng, mặc nỗi sợ hãi trong lòng, nó nhảy xuống
sông và cái bóng biến mất. Ta hiểu đây là một thông điệp đã được gửi đến cho
ta: con người phải biết chiến thắng nỗi sợ trong lòng bằng hành động.
Người thầy cuối
cùng là một đứa bé. Ta đến một thành phố nọ và thấy một đứa bé trên tay cầm một
cây nến dã thắp sáng để đặt trong đền thờ. Ta hỏi đứa bé: “Con tự thắp cây nến
này phải không?” Đứa bé đáp: “Thưa phải.” Đoạn ta hỏi: “Lúc nãy nến chưa thắp
sáng, nhưng chỉ một thoáng sau đã cháy sáng. Vậy con có biết ánh sáng từ đâu đến
không?”
Đứa bé cười to,
thổi phụt ngọn nến và nói: “Ngài thấy ánh sáng đã biến mất, vậy ngài bảo ánh
sáng đã đi đâu?”
Cái tôi ngạo nghễ
của ta hoàn toàn sụp đổ, pho kiến thức kim cổ của ta cũng sụp đổ theo. Lúc ấy
ta nghiệm ra sự dốt nát của bản thân. Và từ đó ta vất đi tất cả những tự hào về
kiến thức của mình.
Đúng là có thể
nói ta không có một ai là thầy, nhưng điều này không có nghĩa ta không phải là
một học trò. Ta xem vạn vật là thầy. Tinh thần học hỏi của ta luôn rộng mở hơn
tất cả các người. Ta học hỏi từ tất cả mọi vật, từ cành cây ngọn cỏ đến đám mây
trên trời kia. Ta không có một người thầy vì ta có hàng triệu triệu người thầy
mà ta đã học được mỗi khi có thể. Điều thiết yếu trong cuộc sống là luôn làm một
học trò. Điều này có nghĩa là gì? Nghĩa là có khả năng học hỏi, luôn sẵn sàng học
để biết chấp nhận ý nghĩa của vạn vật.
(st)
Bài liên quan
Home
Comments[ 0 ]
Post a Comment